مخدرات جدید، حیرت انگیزند. هرکدام ویژگی خاص خود را دارند؛ اما بی برو برگرد، یک چیز بین شان مشترک است: خطر نزدیک مرگ، بیخ گوش مصرف کننده!

بین آن ها، «کراک» بدتر از همه است. یقیناً بدتر از بقیه، با دوران مصرفی پر عذاب و مرگی تلخ. برای این یکی نمی شود از آن تبلیغ های گولزنک ردیف کرد که: «دو روز تمام باهاش نشئه می شی... اعتیاد ندارد... برای تقویت قوای جنسی مفید است و...»

کراک، اعتیادی به مراتب سخت تر و سنگین تر از مخدرات دیگر دارد. کراکی ها زود به زود خمار می شوند و باید دائم پی جایی برای رفع نیاز باشند. آثار و عواقب هولناک اعتیاد به این ماده شیمیایی، خیلی زود تن و جان فرد معتاد را تحت تاثیر قرار می دهد و خوشبختانه اطلاعات همه از چگونگی پایان ماجرا و مرگ چندش آور کراکی جماعت، تکمیل است.

با تمام این اوصاف، هر روز به تعداد مصرف کنندگان و طبیعتاً میزان تقاضای کراک افزوده می شود. چرا؟ چرا در حالی که این ماده مخدر مجموعه ای از امتیازات منفی را داراست؛ باز درصد بالایی از معتادان، این ماده را برای مصرف انتخاب می کنند؟ چرا آمار مرگ و میر ناشی از کشیدن کراک، مدام بالاتر می رود و هیچ سدی وجود ندارد تا جلوی درهم شکستن یک نسل، این نسل به شدت جوان را بگیرد؟



***

«فرزین» در برزیل زندگی می کند، در «ریودوژانیرو»؛ معروف به «شهر خدا» که از نظر رواج مخدرات گوناگون، یکی از آلوده ترین نقاط در آمریکای جنوبی، بلکه تمام دنیا به حساب می آید. او چند باری به «فاولا»های ریو سر زده. منظور همان محله های فقیرنشین است که روی تپه های حاشیه شهر قرار دارند و آنجا از خلاف، همه جور چیزی می شود پیدا کرد.

می گوید: «چند باری ماری جوانا و کک (کوکائین) زده ام. کراک هم کشیدم؛ اما اصلاً به این خطرناکی که توی ایران می گویند، نیست!»

فرزین هم مثل اغلب کسانی که قبلاً یا در خارج از کشور با کراک آشنا شده اند، خبر ندارد که این کراک با آن کراکی که همه جای دنیا ممکن است پیدا شود، فرق دارد. خبر ندارد که آن ماده از کوکائین مشتق شده، ولی کراک اینجا صد در صد شیمیایی است. هنوز فکر می کند کراک (مثل کوکائین) نشاط آور است و نیروزا. می گوید: «خیلی از فوتبالیست های امریکای جنوبی از این مواد می کشند.»

اما وقتی با واقعیت ماجرا مواجه می شود، جا می خورد. هاج و واج به عکس معتادهای رنجور، زخم های چرکین و جسدهای پوسیده نگاه می کند. با وحشت می گوید: «نه، این کراک نیست...»



***

درباره کراک کم گفته شده. شلوغی امروز چه فایده دارد؟ وقتی که اولین بار خبر ظهور مخدری جدید با نشانه هایی هراس انگیز به گوش رسید، همه سکوت کردیم. دلایل سکوت رسانه ها مشخص است: اول اندک بودن دانسته ها و بی اطلاعی خبرنگاران؛ چرا که گفتیم، این کراک با آنچه به این نام در دنیا شناخته شده، فرق اساسی دارد. هنوز در شوک «شیشه» بودیم و به نظر می رسید ماده مخدر جدید کم خطرتر از شیشه ای باشد که به سرعت و شدتی غیرقابل کنترل، فاتح محافل مختلف و جمع های کوچک و بزرگ جوان ها شده بود. ضمن اینکه طبق اطلاعات اولیه، کراک فقط بین معتادان به انتها رسیده و ناامید رواج پیدا کرده بود. زمان کوتاهی نیاز بود تا غافلگیر شویم و بفهمیم سخت اشتباه کرده ایم...

اما دلیل دوم، منع بیان این ماجرا بود؛ توصیه بزرگان این بود که نباید به آتش دمید و: «تجربه ثابت کرده پرداختن به چنین چیزهایی باعث تحریک بیشتر و تبلیغ می شود!»

قطعاً کسی قصد تبلیغ و ترویج نداشت. ولی طبق معمول، رسانه ها از بیان حادثه بازداشته شدند تا کراک بی مزاحم و سر صبر، جای خود را باز کند! یقیناً اگر جو امروز زودتر راه افتاده بود و فجایع ناشی از مصرف کراک سریع تر و بیشتر علنی می شد، عده کم تری به کام مرگ می رفتند و گروه بزرگ تری پا به این راه بی بازگشت نمی گذاشتند.

این برخورد غیرواقع بینانه، اتفاقاً خیلی هم طرفدار دارد و مثلاً هنگامی که رواج مصرف قرص های روانگردان (اکستازی) به بالاترین حد خود رسیده بود، پدر و مادرهای بسیاری بودند که از پرداختن مطبوعات به این معضل گله داشتند! این دست «سر زیر برف کردن»ها حالا باز کار دست ما داده و باعث شده به جایی برسیم که امروز هستیم: جامعه ای گرفتار که عده زیادی از اعضای خود را اسیر بیماری ای مرگباری می بیند. بیماری ای که رگ های حیاتی اجتماع ما را نشانه رفته است: جوانان و نوجوانان ما را...



***

«حسین.ک» مرد باتجربه ایست. از آن دیپورتی های کارگری غیرقانونی در ژاپن است و علاوه بر دو دهه مصرف موادمخدر، سابقه فروش انواع مخدرات و چند سال زندان را هم دارد. او از تجربه اش در تست کراک می گوید: «اول به نظرم مثل تریاک آمد، البته تریاک تلخ است ولی این یکی زهرمار بود! بعدش هم سریع افتادم به چرت. من که بدنم به مورفین عادت دارد، با چندتا دود جوری نشئه شدم که سرم می خورد به زانویم. از خود بی خود شده بودم؛ نمی توانستم خودم را جمع و جور کنم و تنم کرخت شده بود. دوست داشتم ولو شوم و بخوابم. خلاصه تا دو روز ضعف داشتم و حالم بد بود...»

او ادامه می دهد: «من چند سال خارج بودم و مخدرات آن ها را هم کشیدم. خیلی چیزها را تجربه کردم، اما بعضی چیزها هست که حتی یک بار هم نباید تجربه شان کرد. کراک هم از آن هاست. با اینکه زیاد درباره اش شنیده بودم و کنجکاو بودم، ولی تقصیر کسی شد که تعارف زد. بار بعد که آن دوستم را دیدم، به او گفتم که خودش را نجات بدهد. گفتم: همین روزهاست که از پا دربیایی و بمیری. بدبخت، بگذارش کنار!»

البته اینجور که این آقا نصیحت کرده، بعید است آن عملی گرفتار حرفش را گوش کند. بهتر است فجایع مصرف کراک را به افراد در خطر اعتیاد نشان داد، آنوقت اگر اثر نکرد، باید راه دیگری اندیشید.

شرکت فیلم سازی کوچکی واقع در حوالی «سید خندان»، برای انجام این وظیفه پیشقدم شد. تیم مستندساز این شرکت برنامه ای تهیه کردند که اواسط تابستان گذشته، طی دو شب از شبکه سوم سیما پخش شد. نتیجه، امیدوارکننده بود؛ فردای پخش این مستند، همه جا حرف از کراک بود و انگار تازه ترس و شوک لازم به مردم وارد شده باشد، اسم این ماده خانه خرابکن با نفرت بر زبان ها جاری می شد. اما آیا این کافی بود؟ آیا مشکل حل شده بود که این اطلاع رسانی قطع و باز جای خود را به برنامه های سرگرم کننده و سریال های نود شبی خنک داد؟



***

باید درباره کراک حرف زد. باید به افراد در خطر، پدر و مادرهایی که بی خبر از همه جا شاهد تغییر رفتار فرزندان شان، توضیحی نمی یابند؛ به همه و همه از کراک گفت و برای مقابله با آن کاری کرد.

آمارهای رسمی، از سابقه 2 درصدی جوانان در مصرف کراک می گویند. عددی که حتی خود اعلام کنندگان هم خوب می دانند بسیار خوش بینانه و غیرواقعی است. یک استاد آسیب شناسی اجتماعی دانشکده علوم انتظامی، سن مصرف کنندگان کراک را بین 20 تا 35 سال اعلام می کند و اینکه: «کراک های موجود در کشور 150 برابر هروئین قدرت تخریبی بر فکر، مغز و اعصاب دارد و حتی منجر به مرگ های فجیعی می شود.»

نارحتی های عصبی، توهم و خودکشی از نتایج شایع مصرف مخدرهای صنعتی است و چون این مواد شیمیایی و به خصوص کراک، وابستگی روحی به دنبال دارد، بنابراین ترک شان هم بسیار مشکل و برای اغلب مصرف کنندگان غیر ممکن است.

اینجا شاید لازم باشد از نشانه های مصرف کراک و عواقب آن بیشتر بگوییم. توجه کنید:



شروع یک سرازیری

هر ماده مخدری، اعتیاد خاص خود را دارد. اما در مورد کراک باید هشدار داد: تنها سه بار مصرف مقدار خیلی کمی از این ماده، اعتیاد به آن را حتمی و قطعی می کند. ضمن اینکه در کوتاه مدت، وابستگی شدیدی در شخص ایجاد کرده و ترک آن به شدت دشوار می شود.

کراک نشئگی شدیدی دارد. بنابراین، طبق یک اصل ثابت شده که می گوید: هرقدر حال خوش حاصل از مصرف موادمخدر، به همان میزان ناخوشی، افسردگی و ضعف قوای جسمانی را در پی دارد؛ پس خماری و خمودگی کراک هم وحشتناک تر از مواد دیگر است.

و اعتیاد، درست از همین جا شروع می شود؛ چراکه نیاز به فرار از این حال خراب، شخص را به سمت مصرف دوباره می کشد و این چرخه همچنان ادامه پیدا می کند.

کراک در دسترس و ارزان تر از اغلب مخدرهای دیگر است، مصرف آن هم ساده تر است؛ با دو سنجاق کوچک و یک فندک معروف به «اتمی» (که شعله ثابت و قوی ای دارد) کار طرف راه می افتد. مضحک اینکه این روزها بین جوانان جا افتاده که مثلاً تریاک چیز بد و بی کلاسی است و «امل ها» طرفش می روند. اما شیشه یا کراک، باکلاس و بی خطر است!

به این ترتیب پیدا کردن کراک در مکان هایی مثل مدارس، پارک ها و پاتوق های جوانان و حتی نوجوانان، چندان دشوار نیست.

مصرف کراک، یک حس نشاط ظاهری شدید به دنبال دارد که حدود 5 تا 7 دقیقه طول می کشد. اما بعد از آن با افسردگی حاد، احساس بی ارزش بودن و ولع فراوان برای مصرف مجدد این ماده، کنترل شخص را برهم می زند. کراکی ها تا جایی که مواد یا پول لازم برای تهیه آن را در جیب دارند و یا تا زمانی که از فرط نشئگی به اغما بروند، به مصرف ادامه می دهند. در این حالت، علاوه بر اینکه شخص به قول معروف از کار و زندگی می افتد، برای تهیه مواد به هر دری می زند و به هر راهی متوسل می شود، که خب اغلب به جرم و جنایت منجر شده و آسان می شود عواقب بزهکاری ناشی از خماری های شدید را تصور کرد...



تاثیرات روانی و فیزیکی کراک

کراکی ها به سرعت در حالات گوناگون روانی در حرکتند؛ که با خوشی و رضایت فراوان و احساس برانگیختگی و هیجان همراه است. بعد، با پایین آمدن اثر این ماده، دلتنگی و افسردگی و متعاقب آن زودرنجی، بی خوابی و پارانویا بر آن ها غلبه می کند. به گفته متخصصان، معتادان به کراک ممکن است حالات روانی اسکیزوفرنیک، توهم و خطاهای حسی را هم تجربه کنند. کسانی که عمل شدید دارند، در یک binge (مصرف) تمام این حالات را از سر می گذرانند و ناگفته پیداست که رفتارهای از سر عدم تعادل آن ها، منجر به حوادث ناگوار بسیاری می شود.

نشئگی با کراک، به علت مقدار زیاد ماده محرکی که وارد جریان خون و به دنبال آن به مغز می کند، احتمال مصرف بیش از حد و مرگ آور یا مسمویت را هم افزایش می دهد (Over dose). نشانه های این دو وضعیت مشابه بوده و شامل تهوع، استفراغ و تنفس نامرتب، تشنج و اغما است که می تواند به مرگ منتهی شود.

مصرف هم زمان کراک با الکل یا موادمخدر دیگر، می تواند واکنش هایی شدید و مرگ آور به دنبال داشته باشد. مصرف مداوم اش هم گاهی به جنون منجر شود که نوعی حالت روانی دائمی بوده و نشانه های آن پارانویا و توهم دیداری و شنیداری است.

درباره تاثیرات فیزیکی کراک هم باید اشاره کرد: گلودرد مزمن، گرفتگی صدا و تنگی نفس که به برونشیت (ورم نایژه) و نفخ ریه منجر می شود، بارزترین عواقب مصرف این ماده است. چشم ها مثل قوری درشت می شوند و آدم موقع تمرکز برای دیدن هر چیز، هاله هایی نورانی در اطراف آن می بیند و خلاصه آخر توهم! ضربان قلب تا حد 50 درصد بالا می رود و رگ ها به سرعت منقبض شده موجب بالا رفتن فشار خون می شوند، که می تواند به حمله قلبی، تشنج و سکته منجر شود. کراک به دلیل از بین بردن میل به غذا خوردن و ایجاد بی خوابی، موجب کاهش وزن شدید و سوء تغذیه می شود. درباره پوسیدگی اعضا و کرم گذاشتن زخم های چرکی کراکی ها هم که شنیده اید؟ جداً چندش آورترین از این چه می شود نمونه آورد؟ حالا اینکه خیل عظیمی از جوانان به سمت این ماده نابودگر کشیده می شوند، یا ناشی از ناآگاهی است و یا مشکلات روانی که باید کارشناسان درباره اش نظر بدهند.



علائم عملی ها!

نشانه اولیه مصرف کراک، جدایی ناگهانی جسمی- روحی فرد از خانواده و تغییر رفتار چشمگیر او است. در ادامه، سایر نشانه های مصرف کراک را می خوانید. اما فراموش نکنید که خیلی از این علائم با مشکلات دیگری مثل اختلالات احساسی یا گذراندن دوران بلوغ مشابه است. والدین گرامی، مبادا نوجوانان تان را بی دلیل ضرب و شتم کنید؛ اول اطمینان حاصل کنید، بعد فرزندتان را به تخت ببندید!

عمده علائم مصرف:

تغییرات بارز در شخصیت و رفتار، از دست دادن توجه و تمرکز، کاهش وزن، ناپدید شدن لوازم قیمتی خانه و نداشتن توضیح قانع کننده برای مقدار پول خرج شده، رفت و آمد با افراد مشکوک (تابلو و معتاد)، آشفتگی چشمگیر، رفتار کینه توزانه با افراد خانواده و دوستان، برنامه خواب نامنظم، بی توجهی به آراستگی ظاهری، پارانویا شدید (سوءظن به همه)، بی قراری، اضطراب و...



5 نشانه‌ی هشدار دهنده

به گفته معتادین به کراک، این حالت ها موقع برطرف شدن آثار ماده محرک (خماری) بروز می کنند: نگرانی و بی قراری برای تهیه مجدد مواد، افسردگی شدید، ضعف بدنی و بی اشتهایی، بی خوابی، داشتن احساساتی متناقض بین عشق و تنفر نسبت به خود. خدا نصیب هیچکس نکند!




 

منبع:پردازندگان